# Docker Desktop Temizlik & Bakım Aracı

Windows üzerinde Docker Desktop kullananlar için geliştirilmiş, **tek tıkla çalışan** kapsamlı bir temizlik ve disk kazanım aracıdır. Docker kaynaklarını temizlemenin yanı sıra WSL2 backend'inin kullandığı `.vhdx` sanal disk dosyalarını da sıkıştırarak Windows'a disk alanı iade eder.

---

## Dosya Yapısı

```
docker-cleanup/
├── docker-cleanup.bat      ← Çift tıkla başlatıcı (buradan başlayın)
└── docker-cleanup.ps1      ← Ana temizlik scripti (PowerShell)
```

İki dosyanın **aynı klasörde** bulunması zorunludur.

---

## Gereksinimler

| Gereksinim | Açıklama |
|---|---|
| Windows 10/11 | WSL2 destekli |
| Docker Desktop | WSL2 backend aktif |
| PowerShell 5.1+ | Windows ile birlikte gelir |
| Yönetici yetkisi | Yalnızca VHDX shrink adımı için gerekli |

> Docker temizlik adımları (1-5) normal kullanıcı yetkisiyle çalışır.  
> VHDX shrink (adım 6) için Yönetici yetkisi şarttır.

---

## Hızlı Başlangıç

### Yöntem 1 — Çift Tıkla (Önerilen)

`docker-cleanup.bat` dosyasına **sağ tıklayın** → **"Yönetici olarak çalıştır"** seçin.

Açılan menüden istediğiniz modu seçin:

```
====================================================
  Docker Desktop - Temizlik, Bakim ve VHDX Shrink
====================================================
  Yetki : YONETICI - VHDX shrink AKTIF
====================================================

 [1] Standart temizlik + VHDX shrink   (7 gunluk filtre)
 [2] Hizli temizlik + VHDX shrink      (2 gunluk filtre)
 [3] Volume dahil tam temizlik          (DIKKATLI!)
 [4] Sadece goster - dry-run            (hicbir sey silinmez)
 [5] Cikis
```

### Yöntem 2 — PowerShell'den Doğrudan

```powershell
# Dosyayı önce güven listesine alın (bir kez yeterli)
Unblock-File .\docker-cleanup.ps1

# Standart çalıştırma
.\docker-cleanup.ps1

# Yönetici PowerShell'inde (VHDX shrink dahil)
.\docker-cleanup.ps1 -Hours 168
```

---

## Parametreler

| Parametre | Tür | Varsayılan | Açıklama |
|---|---|---|---|
| `-Hours` | `int` | `168` | Bu saatten eski kaynakları temizle (168 = 7 gün) |
| `-All` | `switch` | kapalı | Volume temizliğini de dahil et |
| `-DryRun` | `switch` | kapalı | Hiçbir şeyi silme, sadece raporu göster |

### Parametre Örnekleri

```powershell
# Son 2 günden eski kaynakları temizle
.\docker-cleanup.ps1 -Hours 48

# Volume dahil tam temizlik
.\docker-cleanup.ps1 -All

# Ne kadar alan kazanılacağını önce gör, hiçbir şeyi silme
.\docker-cleanup.ps1 -DryRun

# Volume dahil, 3 günlük filtre, dry-run
.\docker-cleanup.ps1 -All -Hours 72 -DryRun
```

---

## Çalışma Akışı (8 Adım)

Script çalıştırıldığında aşağıdaki adımları sırayla uygular.

### Adım 0 — Başlangıç Raporu

Script başlamadan önce mevcut durumu gösterir:

- `docker system df` çıktısı (konteyner, imaj, volume, cache boyutları)
- `%LOCALAPPDATA%\Docker\wsl\disk\` altındaki tüm `.vhdx` dosyaları ve boyutları

### Adım 1 — Konteyner Temizliği

`exited`, `dead` ve hiç başlatılmamış `created` durumundaki konteynerleri bulur ve kaldırır. `-Hours` filtresine göre yalnızca belirtilen süreden eski olanlar silinir. Çalışan (`running`) konteynerlere dokunulmaz.

```
docker container prune --force --filter "until=168h"
```

### Adım 2 — İmaj Temizliği

Hiçbir konteynere bağlı olmayan imajları kaldırır. Hem `dangling` (tag'siz) hem de kullanılmayan tüm imajlar hedeflenir.

```
docker image prune -a --force --filter "until=168h"
```

> Aktif konteynerlerin kullandığı imajlar korunur.

### Adım 3 — Build Cache Temizliği

`docker build` işlemlerinden kalan katman önbelleklerini temizler. Zamanla GB'larca yer kaplayabilir.

```
docker builder prune --force --filter "until=168h"
```

### Adım 4 — Ağ Temizliği

Hiçbir konteynere bağlı olmayan özel Docker ağlarını kaldırır. `bridge`, `host` ve `none` gibi yerleşik ağlar korunur.

```
docker network prune --force
```

### Adım 5 — Volume Temizliği *(opsiyonel, `-All` ile aktif)*

Yalnızca `-All` parametresiyle çalışır. Herhangi bir konteynere bağlı olmayan volume'ları kaldırır. Çalıştırmadan önce onay ister.

```
docker volume prune --force
```

> **Uyarı:** Volume'lar veritabanı verileri, yapılandırma dosyaları gibi kalıcı içerik barındırabilir. Bu adımı kullanmadan önce yedek alın.

### Adım 6 — WSL2 Kapatma + VHDX Shrink *(Yönetici yetkisi gerekir)*

Bu adım Docker'ın WSL2 backend'inin kullandığı sanal disk dosyalarını (`ext4.vhdx`, `data.vhdx` vb.) sıkıştırarak Windows'a fiziksel disk alanı iade eder.

**Neden gerekli?**

`docker system prune` Docker içindeki verileri siler ama `.vhdx` dosyası Windows gözünden küçülmez. VHDX dinamik olarak büyür, ancak içi boşalsa bile Windows'a otomatik yer iade etmez. Bu adım bu sorunu çözer.

**İşlem sırası:**

```
1. wsl --shutdown          ← WSL2 ve tüm distro'ları kapat
2. diskpart
   select vdisk file="...\ext4.vhdx"
   attach vdisk readonly
   compact vdisk            ← Boş blokları geri ver
   detach vdisk
3. Docker Desktop'ı yeniden başlat
```

Script her `.vhdx` dosyası için önce/sonra boyutu karşılaştırır ve kazanılan alanı raporlar.

### Adım 7 — Sonuç Raporu

Tüm adımlar tamamlandıktan sonra:

- `docker system df` ile güncel Docker disk kullanımı
- Her `.vhdx` dosyasının yeni boyutu

---

## VHDX Dosyaları Hakkında

Docker Desktop WSL2 backend kullandığında verilerini şu konumda saklar:

```
%LOCALAPPDATA%\Docker\wsl\disk\
    ext4.vhdx       ← Ana Docker verisi (imaj katmanları, konteynerler)
    docker-desktop-data.vhdx   ← Ek veri (yapılandırmaya göre değişir)
```

Bu dosyalar büyüdükçe Windows'ta ciddi disk baskısı oluşturur. Docker temizliği + VHDX shrink kombinasyonu uygulandığında **5 GB ile 30 GB arasında** alan kazanımı görülmesi normaldir.

---

## Güvenlik Notları

### ExecutionPolicy Uyarısı

Script ilk çalıştırmada PowerShell güvenlik uyarısı gösterebilir. Bunu kalıcı olarak çözmek için:

```powershell
Unblock-File .\docker-cleanup.ps1
```

`.bat` üzerinden çalıştırıldığında bu adım otomatik olarak atlanır (`-ExecutionPolicy Bypass`).

### Neye Dokunulmaz

Script **asla** şunlara dokunmaz:

- Çalışan (`running`) konteynerler
- Aktif konteynerlerin kullandığı imajlar
- `bridge`, `host`, `none` gibi yerleşik Docker ağları
- `-All` parametresi verilmediği sürece volume'lar
- Docker Desktop yapılandırma dosyaları
- WSL2 distro verileri (yalnızca Docker'ın kendi `.vhdx` dosyaları hedeflenir)

### Dry-Run Modu

Emin olmadığınızda her zaman önce dry-run ile başlayın:

```powershell
.\docker-cleanup.ps1 -DryRun
```

Hiçbir silme işlemi yapılmaz; yalnızca ne yapılacağı ekrana yazdırılır.

---

## Sık Karşılaşılan Durumlar

**Docker Desktop çalışmıyor hatası**

Script başlangıçta `docker info` komutuyla Docker'ın erişilebilir olup olmadığını kontrol eder. Docker Desktop kapalıysa hata mesajı gösterir ve çıkar. Çözüm: Docker Desktop'ı açın ve birkaç saniye bekleyip tekrar çalıştırın.

**VHDX shrink adımı atlanıyor**

Script yönetici yetkisiyle çalışmıyorsa adım 6 otomatik olarak atlanır ve uyarı verilir. Çözüm: `.bat` dosyasına sağ tıklayın → "Yönetici olarak çalıştır".

**VHDX boyutu değişmedi**

Dosya zaten optimize durumdaysa `diskpart compact` herhangi bir alan kazanımı sağlamaz ve script bunu raporlar. Bu normal bir durumdur.

**Volume temizliği sonrası uygulama hatası**

`-All` ile volume silindikten sonra bazı uygulamalar başlatılamayabilir. Çözüm: İlgili volume'ları yedekleyin veya uygulamayı yeniden yapılandırın.

---

## Önerilen Kullanım Sıklığı

| Senaryo | Komut | Sıklık |
|---|---|---|
| Günlük geliştirme | Standart (seçenek 1) | Haftada 1 |
| Yoğun build dönemi | `-Hours 48` (seçenek 2) | Günlük |
| Disk dolmak üzere | `-All` (seçenek 3) | Gerektiğinde |
| Yeni başlarken | `-DryRun` (seçenek 4) | İlk kullanımda |

---

## Lisans

Bu araç [hOLOlu](https://www.mustafaozkaya.tr) tarafndan geliştirilmiştir.